Besin Değeri
Kuru soğanın 100 gramında; 90 gram su, 11,9 gram glusid, 0,2 gram protein, 1,3 gram selüloz, 47 miligram kalsiyum, 30 U.I. (A) vitamini, 7 miligram (C) vitamini bulunur. Soğanın kalori değeri ise 54’tür.

Ekonomik Değeri
Soğan, ülkemiz insanının beslenmesinde son derece büyük önem taşıyan hemen her yemeğimize lezzet katan, ekonomik önemi son derece yüksek olan sebzelerimizden birisidir.


SOĞAN ÜRETİMİ

YILLAR

TAZE

KURU

2004

207.000

2.040.000

2005

200.000

2.070.000

2006

200.000

1.765.396

2007

185.140

1.859.442

2008

168.223

2.007.118

2009

169.271

1.849.582

2010

165.478

1.900.000

2011

153.823

2.141.373

2012

150.928

1.735.857

2013

153.478

1.904.846

2014

148.255

1.790.000

Kaynak: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı


Tüketim Şekli

  • Çoğunlukla kuru olarak tüketilir.
  • Taze tüketim daha az yaygındır.
  • Konserve, kurutulmuş  ve dondurulmuş olarak tüketim de yapılır.

Dünyada başlıca kuru soğan üreticileri


Sıra

Ülke

2013 Üretim (ha)

2013 Üretim (ton)

1

Çin

1.026.250

22.345.000

2

Hindistan

1.217.000

19.299.000

3

Pakistan

125.900

1.660.800

4

Rusya

85.740

1.984.937

5

İran

70.125

2.381.551

6

Türkiye

63.796

1.904.846

7

Amerika

58.007

3.159.400

8

Brezilya

57.402

1.538.929

9

Mısır

52.920

1.903.000

10

Japonya

25.200

1.070.000

Kaynak:FAO

 

Soğan ve Şekilleri

  • Soğan baş soğan şekli önemli bir kriterdir ve Pazar taleplerine göre olması istenir.
  • Soğan baş şekli için genetik çeşitlilik tamamen düzden yumurta şekline kadar farklılık gösterebilmektedir.

http://www.mtntohum.com/images/sogan-cesitleri.png

 

Tarihte Soğan

  • Bazı araştırıcılar soğanın Akdeniz ülkelerinden çıkarak dünyaya yayıldığını bilmektedir.
  • İnsanlar tarafından tüketiminin eski Mısırlılar zamanına kadar uzadığı tarihi eserlerden anlaşılmaktadır.
  • Homer ve Heradot’ta soğandan eserlerinde bahsetmişlerdir.
  • Soğan, ismini Mısır’da ONAIS adlı bir şahsın kurduğu şehirden almıştır.
    • Soğan Mısır’dan
    • Yunanistan’a
    • İtalya’ya
    • İspanya’ya geçmiştir.
  • 15. Yüzyılda bu ülkelerden, İç Avrupa’ya, yani Almanya ve Fransa’ya sıçramıştır.
  • Mısırlılar soğanın insana güç verdiğine inanırdı ve piramit inşa eden işçileri soğanla beslerlerdi.
  • Büyük İskender orduların dayanıklılığının artması için soğan yemelerini emretmişti ve Romalılar güç ve cesaret kazanmak için soğan yiyorlardı.
  • Antik Yunan’da atletler büyük miktarlarda soğan yiyorlardı çünkü tansiyonu dengelediğine inanıyorlardı.
  • Çin Tıpçıları, soğanı; faranjit, öksürük, bakteri kaynaklı enfeksiyonlar ve nefes alma problemlerini tedavi etmekte kullanıyordu.
  • Orta Çağda soğan sıklıkla ekmekle beraber ana yemek olarak tüketiliyor ve Avrupa’da soğan bir diyet yemeği sayılıyordu.
  • Kaptan James Cook, 18. Yüzyılda Pasifik’in uzak bölgelerine seyahatleri sırasında soğanı, iskorbüt hastalığının tedavisi için kullanıyordu. Bir keresinde, Cook mürettebatındaki her adamın yaklaşık 9 kg soğan ve iki gün sonrasında yaklaşık 4,5 kg soğan yemeden, denize açılmayı reddetti.
  • İlk gelen Amerikalı yerleşimciler yabani soğanı; nezle, öksürük, nefes problemleri ve böceklere karşı tedavi olarak kullanmıştır.
  • II. Dünya Savaşı sırasında, Rus askerleri, soğanı savaş yaralanmalarına karşı antiseptik olarak kullanmışlardır.

Dünyada Soğan

  • Soğanın anavatanı: Orta Asya’nın bozkırları, Doğu Anadolu, Azerbaycan, Türkmenistan, Özbekistan, İran, Pakistan yaklaşık 5000 yıl önce Çin’e, Hindistan’a, Mısır’a, Ön Asya’ya yayıldığı kabul edilmektedir.
  • Bazı bilim adamları yaz soğanının (Allium fistulpsum L.) anavatanının Çin’in batısı olduğunu ileri sürmektedir.
    • Bu gün soğanın yabani türlerine
    • Afganistan
    • Türkmenistan
    • Özbekistan da hala rastlanılmaktadır.
  • Bazı yazarlar Asya’yı soğanın anavatanı kabul ederler.
  • Diğer taraftan soğanın
    • Batı Asya
    • Akdeniz Ülkeleri
    • Kısmen Kuzey Afrika’dan çıkmış olacağını açıklayan yazarlar da vardır.
  • En büyük soğan üretici ülke Çin’dir. Dünya üretimi yaklaşık 73 milyon ton’dur. Çin’in tek başına üretimi 20 milyon tonun üzerindedir.
  • Soğan bir Batı Asya bitkisidir. Yabanilerine Belucistan, Afganistan, Türkistan, İran ve Doğu Anadolu’da rastlanır.
  • Bazı araştırıcılar ise soğanın Akdeniz ülkelerinden çıkarak dünyaya yayıldığını bildirmektedir.
  • Soğan kuzeyde 50. Enlem derecesine kadar yayılmıştır. Dünya üzerinde çok geniş bir alanda yetiştirilmesi yapılmaktadır.